Elektrikte olduğu gibi doğalgazda da ortalamanın üzerinde tüketimi olanların destek grubundan çıkarılacağını dile getiren Bakan Bayraktar şöyle devam etti: “Ankara, İstanbul veya Erzurum’da aylık ortalama tüketim aynı değil. Ankara’da ocak ayında ortalama 180 metreküp tüketiliyorsa Erzurum ortalaması 230 metreküp. Dolayısıyla 2026’da il bazlı düzenleme planımız var.”
Doğal gaz faturalarında yeni sistem nasıl olacak?
Peki doğal gaz faturalarında yeni sistem nasıl olacak? İllere göre tüketim miktarı nasıl belirlenecek? Yeni düzenlemeden kimler etkilenecek? Uygulama ne zaman hayata geçecek? Konuyla ilgili beklentilerini milliyet.com.tr’ye açıklayan Enerji Uzmanı Altuğ Karataş şu ifadeleri kullandı: Türkiye 7 coğrafi bölgeden oluşuyor. Her bölgenin kendi iklimi ısıtma ve soğutma ihtiyacı farklı. Erzurum ile Antalya’nın ya da Muğla ile İstanbul’un arasında fark var. Enerji Bakanlığı coğrafi farklılığı merkeze alacak. Sebebi de şudur: Erzurum’da tüketilen doğal gaz miktarı geçmiş yıllara sari olarak bellidir. Bu veri Bakanlığın elinde var. Antalya’da tüketilen doğal gaz verisi de var. Bu verilerin ortalamasını alacak, örneğin Erzurum ilindeki ortalama her bir konutta ne kadar doğal gaz tüketildiği belli olduktan sonra bunun %50’üstünü alacak ve diyecek ki bu ortalamanın %50 üstünde tüketen birisi varsa o artık lüks ve çok tüketime girmektedir.
Standardın %50 üstüne çıkmıştır. O zaman çok tüketen gerçek doğal gaz fiyatını ödeyecek bir modele geçecek. Çünkü şu anda doğal gaz iller bazında ufak tefek farklılıklar olsa da yüzde 40-50 sübvanse ediliyor. Aslında devlet faturaların da altında zaten destek miktarını yazmaya başladı. Tüketilen doğal gazın aradaki farkını Hazine’sinden karşılıyor. Onun için de devlet hem çok tüketenin, gerçek ihtiyaç sahibinin orta direk vatandaşın, devlet desteği almasını devam ettirerek bir taraftan da Hazine’nin açık vermesini önleyecek bir çalışma hem de enerji verimliliği ve tasarrufunu merkeze alacak bir proje gerçekleştiriyor.
İllere göre tüketim sınırı nasıl belirlenecek?
Ortalama tüketimin o ildeki %50’sinden fazlasını tüketenden gerçek doğal gaz fiyatından tahsilat yapılmaya başlanacak. Çok tüketenin, lüks tüketenin, israf edenin sübvanse edilmediği, desteklenmediği bir modele geçilecek.
İllere göre neden farklılık olacak?
Peki bu neden il bazında olacak? Çünkü Erzurum’daki ısınma gün sayısı farklı, Kars'ta farklı, İstanbul'da farklı, Antalya’da farklıdır. Yereldeki bu bilgiyi alıp yerele göre bir model geliştirilecek. Her ilin doğal gaz dağıtım firması ayrıdır. Onlar üzerinden bu sınırı saptayıp modelin geliştirilme şansı var.
Doğal gaz faturaları daha yüksek mi gelecek? Bu, kaç kişiyi etkileyecek?
%90’a yakın vatandaş mevcut sistemden hayatını devam ettirecektir. Vatandaşların endişe duymasını gerektiren bir konu yoktur. Daha fazla fatura ödemeyecektir. Şöyle de bir örnek verelim. Türkiye’de 4 kişilik ailenin il bazlı olarak ortalama kaç metrekare evde oturduğu belli. Büyükşehirlerde biraz daha küçük, 80 metrekareden başlayıp 120-130 metrekareye kadar evlerde oturuluyor ve buna göre ısınma ihtiyacı ortaya çıkıyor. Bunun da devlet %50 üstünü alıyor, marj koyuyor.
‘Gerçek fiyattan ödeme gerçekleşecek’
Böylece yine ortalama bir Türk ailesinin böyle bir fiyat artışından etkilenmemesi için bu da neye tekabül ediyor? 200 metrekare ve üzerinde bir evde oturuyorsanız, dubleks veya tripleks villada oturuyorsanız sizin tüketiminiz çok verimsiz işliyorsa, aşırı derece doğal gaz tüketimiyle enerji israfı da yapıyorsanız bu, Türkiye’nin %10’una tekabül ediyor. Aşırı israf eden, çok büyük evlerde oturanların bu sınırın dışına çıkma durumu olacak. Onların faturalarında gerçek fiyattan ödeme gerçekleşecek.
Bu iller bazında değişeceği için kesinlikle rakam veremiyoruz. Onun için herkes kendi faturasına baksın. ‘Bunun %50’sinin üstüne çıktığımda ben gerçek fiyattan ödeme yaparım’ deyip buna göre önlemini alabilir.”