Çin, yeni küresel yapay zeka düzeninde liderlik iddiası

Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Çin'i yeni küresel yapay zeka düzeninin lideri olarak nitelendirirken, Çin'in yapay zeka alanındaki uzmanlığını BRICS, ASEAN ve benzeri bloklardaki ülkelerle paylaşacağını bildirdi.

Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Çin'in başkenti Pekin'de düzenlenen Dünya Yapay Zeka Konferansı'nda ABD-Çin arasında teknoloji alanındaki rekabete ve yapay zeka sektörüne ilişkin dikkat çeken açıklamalar yaptı. Etkinliğin açılış töreninde konuşan Xi, ülkeleri açık kaynaklı yapay zekanın sunduğu "tarihi fırsatları" değerlendirmeye çağırdı.

Xi ayrıca, teknolojiye erişimde yaşanan eşitsizlikler nedeniyle "yeni tarihi adaletsizliklerin" ortaya çıktığı uyarısında bulunarak, gelişmekte olan ülkelere yapay zeka kapasitelerini inşa etme konusunda yardım etme taahhüdünde bulundu.

Pekin'i yeni bir küresel yapay zeka düzeninin lideri olarak nitelendiren Xi, Washington yönetiminin adını vermeden, hızla gelişen bu alandaki kurallara ilişkin ABD etkisine meydan okudu. Xi Çin'in açık kaynaklı yapay zeka modellerini küresel kamu yararına olan unsurlar olarak tanımladı.

Xi, yapay zekanın önemini buhar makinesi ve elektriğin icadıyla kıyaslayarak, Çin'in yapay zeka teknolojisi ve uzmanlığını Küresel Güney ülkeleriyle paylaşacağını, aynı zamanda gelişen bu teknolojiye ilişkin küresel standartların oluşturulması çalışmalarına öncülük edeceğini söyledi.

"Yapay zeka sistemleri insan kontörlünde kalmalı"

Xi ayrıca, yapay zeka sistemlerinin insan kontrolünde kalması gerektiğini belirterek, ülkeleri yapay zeka risklerini yönetmek için erken uyarı ve acil müdahale mekanizmaları oluşturmaya çağırdı. Çin lideri, insan denetimi ve kontrolünden kaçabilecek otonom yapay zeka sistemlerinin oluşturabileceği risklere dikkat çekerek, kontrol kaybı senaryolarına karşı önlem alınması gerektiğini vurguladı.

Çin Devlet Başkanı Xi, ülkesinin BRICS, ASEAN, Latin Amerika ve Afrika Birliği ülkeleriyle yapay zeka eğitimleri düzenleyeceğini ve yapay zeka iş birliği merkezleri geliştireceğini söyledi.

Konferansta, yapay zeka alanındaki dengelerin değiştiği vurgulanırken, Çin'in "açık ağırlıklı" yapay zeka modellerinin, ABD merkezli OpenAI ve Anthropic gibi şirketlerin kapalı sistemleriyle arasındaki farkı hızla kapattığı değerlendirildi.

Söz konusu açıklamalar, Çin'in dün Dünya Yapay Zeka İşbirliği Örgütü'nü (WAICO) kurmasının ardından geldi. 29 ülkenin katıldığı örgütü "dünya yapay zeka gelişimi tarihinde bir dönüm noktası" olarak nitelendiren Xi, bu oluşumun Küresel Güney ülkelerinin yapay zeka yönetişiminde daha fazla söz sahibi olma talebine cevap verdiğini söyledi.

Pekin merkezli Moonshot'tan "dünyanın en büyük açık yapay zeka modeli"

Pekin merkezli Moonshot AI şirketi ise bugün Kimi K3 modelini tanıttı. Şirket, bu modeli parametre sayısı bakımından dünyanın en büyük açık yapay zeka modeli olarak lanse etti. Bu tanıtım, ABD hükümetinin güvenlik endişeleri nedeniyle Anthropic'in ileri seviye yapay zeka modellerini aniden kullanımdan kaldırma kararı almasından bir ay sonra geldi.

Çin devlet medyası, Pekin'in yapay zeka stratejisini ABD öncülüğünde olduğunu öne sürdüğü "Yapay Zeka Demir Perdesi" girişimine karşı bir hamle olarak nitelendiriyor.

Uzmanlar, Çin'in yeni bir küresel yapay zeka düzenine liderlik etme çabasının, hükümetlerin yapay zekanın düzenlenmesi, veri akışlarının yönetimi ve kritik altyapının korunmasına yönelik politikaları tartıştığı bir dönemde küresel ittifakları yeniden şekillendirebileceğini değerlendiriyor.